Hình tượng giải yếm trong ca dao tình yêu

Nhấn vào đây để tải về
Nhắn tin cho tác giả
Báo tài liệu sai quy định
Xem toàn màn hình
Mở thư mục chứa tài liệu này
Nguồn: Sưu tầm
Người gửi: Nguyễn Đức Dũng (trang riêng)
Ngày gửi: 19h:09' 14-03-2014
Dung lượng: 50.0 KB
Số lượt tải: 2
Số lượt thích: 0 người
Hình tượng dải yếm trong ca dao tình yêu
Published on 10/05,2011
1. Là một bộ phận không nhỏ của thơ ca dân gian, ca dao tình yêu đã để lại trong tâm hồn người đọc những ấn tượng đậm đà sâu sắc. Đó là tiếng tơ đàn muôn điệu chắt lọc từ trái tim yêu của nam nữ thanh niên nông thôn vừa mộc mạc hồn hậu, vừa tinh tế thanh cao. Tình yêu ấy được bộc lộ bằng nhiều cách khác nhau, song cách thông qua các vật dụng thông dùng của cá nhân thu hút sự chú ý hơn cả ... Ở đó, dải yếm được sử dụng như một ám ảnh nghệ thuật, một tín hiệu thẩm mĩ độc đáo mà có lẽ hiếm có sự vật nào có được.
2. Đọc ca dao tình yêu, dễ thấy dải yếm là vật dụng trang sức gần gũi, thân thiết không chỉ có chức năng che chắn, bảo vệ mà còn góp phần tôn lên vẻ đẹp của người con gái. So với áo khăn gương lược, nó có vẻ gần gũi với thịt da, mang hơi ấm mùi hương nên gợi sức quyến rũ nhiều hơn cả. Nhắc đến dải yếm là nhắc đến người con gái xinh đẹp có sức thu hút như những thỏi nam châm: Mỗi tranh vẽ một cô tiên/ Cô đàn cô sáo, cô gõ sênh tiền đẹp sao/ Cô nào yếm cũng lòng đào/ Cô nào mắt cũng như sao trên trời. Với những đôi trai gái yêu nhau, dải yếm là cái cớ để họ giao duyên tình tự, thể hiện khát vọng, ước mơ theo cách của riêng mình : Ước gì sông hẹp một gang/ Bắc cầu dải yếm cho chàng sang chơi
Khi yêu nhau, mỗi người đều có quyền mơ ước nhưng có lẽ ước mơ "bắc cầu dải yếm" là điều ước hay nhất, đẹp nhất, nên thơ và gợi cảm nhất. Khao khát được gần nhau cho thỏa nhớ mong đã thúc giục "người nữ kiến trúc sư thiên tài này" thiết kế nên chiếc cầu dải yếm độc đáo dành tặng riêng cho người yêu của mình. Chỉ có nghệ thuật dân gian mới có thể sáng tạo ra một cái cầu như thế. Chỉ khi luôn nghĩ đến người yêu, luôn nuôi khát vọng yêu thương cháy bỏng, chân thành, người thiếu nữ mới làm nên điều kì diệu như vậy. "Khi yêu cũng như khi say, con người thường thoát li điều kiện thực tế vào suy nghĩ một cách tự do, hồn nhiên theo khát vọng mãnh liệt của trái tim mình" (1). Thiết nghĩ, khát khao bắc chiếc cầu dải yếm của cô gái đâu chỉ là mong muốn thu hẹp khoảng cách địa lí thông thường mà còn là khát vọng xoá bỏ ranh giới ngăn cách trong tình yêu, ước mong về một tình yêu đủ đầy, trọn vẹn cả thể xác lẫn tâm hồn - một khát vọng mang tính nhân bản, nhân văn sâu sắc. Nói như một nhà nghiên cứu, khi còn sống, đó là những ước mơ mãnh liệt, những khát khao cháy bỏng của người con gái (Ước gì dải yếm em to, Để em buộc lấy mũi đò kéo lên, Ước gì dải yếm em bền, Để em buộc lấy kéo lên trên bờ)thì đến khi chết ước mơ lại càng kì diệu đẹp đẽ hơn(2)
Kiếp sau đừng hóa ra người
Hóa ra dải yếm buộc người tình nhân
3. Tình yêu được ví như trái cây, phải trải bao năm nhung tháng nhớ, qua nắng giận mưa hờn để đến mùa ửng chín ngọt ngào. Nếu dải yếm là biểu tượng cho vẻ đẹp người con gái, vì đó mà trở thành cái cớ để những chàng trai cô gái gặp gỡ, giao duyên thì cố nhiên dải yếm còn là biểu tượng thiêng liêng, kì diệu cho một tình yêu thuỷ chung son sắt, vững bền : Mình về có nhớ ta chăng/ Ta như lạt buộc khăng khăng nhớ mình/ Ta về ta cũng nhớ mình/ Nhớ yếm mình mặc, nhớ tình mình trao.
Tình yêu luôn đồng hành với nỗi nhớ. Yêu cuồng nhiệt thì nhớ cũng nát tan. Chỉ qua cách xưng hô tha thiết, thân mật "mình - ta" đã thể hiện tình yêu sâu đậm. Tình yêu ấy còn hiện hình trong trí nhớ của "ta" mang về. Nỗi nhớ không mông lung xa vời, không ảo ảnh vô định mà cụ thể rõ ràng bởi xuất phát từ một tình yêu có thật : "Nhớ yếm mình mặc, nhớ tình mình trao". Thật tinh tế, dung dị. Thật thông minh, kín đáo. Chàng trai đã thổ lộnhững tín hiệu ngầm chỉ hai người biết. Yếm mình mặc có màu sắc gì, mùi hương gì - chỉ có ta và mình biết, còn  tình mình trao cũng chỉ có mình và ta mới thấu hiểu.
Tình yêu vốn là điều khó nói, bởi nó lắm sắc thái, tầng bậc mà mỗi người đều có cách yêu và biểu hiện tình yêu của riêng mình. Ông hoàng của thơ tình đã từng quả quyết : "Làm sao cắt nghĩa được tình yêu". "Em cũng không biết